Restauratie
staande klok
Op deze pagina wordt de restauratie van een staande klok
beschreven.
Het betreft een staande klok met uren, minuten en seconden
aanwijzing en tevens maanstandaanduiding en datumwijzer.
Het opschrift op de wijzerplaat is MAURICE THOMAS CARNARVON.
De wijzerplaat is uitgevoerd in messing met losse cijferring. De cijferring heeft ingelegde zwarte Romeinse cijfers. Rond de cijferring zijn in de hoeken gegoten messing sierstukken geplaatst met acanthusbladmotief. De maanschijf is beschilderd en voorzien van een cijferrand.
Het uurwerk heeft een slagwerk op de hele uren en wordt door gewichten aangedreven. De gewichten zijn opgehangen aan messing katrollen. De gewichten met de katrollen worden door middel van sleutelopwinding door darmsnaren wekelijks opgetrokken.
De opdracht omhelst het weer in goed functionerende staat brengen van het uurwerk en het in de originele staat brengen van de wijzerplaat.
De houten kast wordt door meubelmaker-restaurateur uitgevoerd
december 2002.
Uurwerk vóór de
reparatie
Uurwerk na de reparatie
Nadat het uurwerk is gedemonteerd zijn de onderdelen
gereinigd en gepolijst. De tappen zijn gepolijst en de lagers waar nodig
verbust. De windvleugel is in het verleden gerepareerd door met tin
losgeraakte delen aan elkaar te solderen. Nadat de oude tin is verwijderd waren de delen weer los van
elkaar. Met versterkingstukken zijn de delen weer aan elkaar gemonteerd en met
tin vastgezet. Van de belsteun was het schroefdraadgedeelte afgebroken.
Een nieuwe schroefdraad M4 is door middel van inboren en met hardsoldeer
vastzetten gemonteerd waarna de bel weer geplaatst kan worden. De snaren vertoonden al sporen van vezels die loskwamen. De
snaren zijn vervangen door nieuwe. De ankergaffel was verbogen. Deze is weer in de
oorspronkelijke vorm teruggebogen. Het anker vertoonde de gebruikelijke slijtage. Om dit te
verhelpen is op de paletten een zool aangebracht van verenstaal. Na het
polijsten van de nieuwe zolen kon de gangafstelling weer worden ingesteld.
De wijzerplaat verkeerd in een slechte toestand door
verkeerde behandeling. In het verleden is voor een beter aanzien de plaat met
poetsmiddelen bewerkt waarvan restanten zijn achtergebleven en op den duur groen
zijn uitgeslagen.
Wijzerplaat
vóór de restauratie Om de plaat te restaureren zijn alle onderdelen losgemaakt
en gereinigd. De cijferring heeft door het poetsen zijn zilverlaag geheel
verloren. Alvorens de ring opnieuw te verzilveren wordt deze eerst
geschuurd om de krassen te verwijderen en schoon te maken.
Hiervoor is een mal gemaakt die ook bij het verzilveren gebruikt kan worden. De zwarte cijfers liggen verdiept
zodat deze bij het schuren onaangetast blijven. Het verzilveren gebeurt met een zilverhoudende pasta
waarbij het zilver uit de pasta een chemische verbinding aangaat met het schone
messing. Op de zwarte cijfers heeft het zilver geen invloed. Na afspoelen met
schoon water worden de cijfers weer zwart. Zilver heeft de eigenschap om na
verloop van tijd door inwerking van zwavelstoffen in de lucht zwart te worden.
Hiertoe is na verzilvering de cijferrand afgedekt met een vernislaag. Ook de rand met de inscriptie is
op bovenomschreven wijze behandeld. Het uurwerk
De bevestiging van de bel is stuk en de ankergaffel geheel
verbogen. Het uurwerk bevindt zich in een slechte staat. Het anker is
ingesleten, de tappen zijn ruw, lagers zijn uitgelopen en de darmsnaren vertonen
slijtage. Aan de windvleugel is met tin gesoldeerd.

De windvleugel
Op de linkerafbeelding is aan de kant van het rondsel te zien hoe er met tin is
gewerkt
Belsteun
Snaren
Ankergaffel

Anker


De wijzerplaat


Cijferring
